نگهداری شربت متادون در بطری نوشابه جان کودکان را تهدید می‌کند

مدیر نظارت و ارزیابی مواد و فرآورده‌های دارویی معاونت غذا و داروی دانشگاه علوم پزشکی همدان با هشدار نسبت به خطر نگهداری غیراصولی شربت متادون گفت: ریختن این دارو در بطری‌های آب معدنی، نوشابه یا سایر ظروف مشابه و نگهداری آن در کنار نوشیدنی‌ها، خطر مسمومیت اتفاقی کودکان را به شدت افزایش می‌دهد و می‌تواند به ایست تنفسی و حتی مرگ منجر شود.

به گزارش "همدان نیوز"، دکتر فاخته قربانی شهرت اظهار کرد: متادون یک داروی مخدر طولانی‌ اثر است که برای کنترل دردهای شدید، به‌ویژه در بیماران مبتلا به سرطان، بیماران صعب‌العلاج، دردهای ناشی از شکستگی و اعمال جراحی و همچنین در درمان وابستگی به مواد مخدر تجویز می‌شود. این دارو در اشکال قرص، آمپول و شربت تولید شده و مصرف آن باید صرفاً با تجویز و تحت نظر پزشک باشد.

وی با اشاره به اثر طولانی‌مدت متادون، افزود: این دارو با سرکوب مرکز تنفس عمل می‌کند و مصرف بیش از حد آن موجب کاهش سطح هوشیاری، قطع تنفس، کما، ایست قلبی و مرگ خواهد شد. از آنجا که علائم مسمومیت با متادون گاهی با تأخیر ظاهر می‌شود، نباید منتظر بروز علائم شدید ماند و در صورت شک به مصرف بیش از حد، لازم است بلافاصله با اورژانس ۱۱۵ تماس گرفته شود.

قربانی شهرت ادامه داد: خواب‌آلودگی شدید، صدای خروپف یا غرغر غیرطبیعی، تنفس آهسته یا نامنظم، کبودی لب‌ها و ناخن‌ها، رنگ‌پریدگی پوست، مردمک‌های بسیار کوچک، نبض ضعیف، شل شدن بدن، بیهوشی، اختلال در هماهنگی حرکات، تشنج و تعریق از مهم‌ترین علائم مسمومیت با متادون هستند و مشاهده هر یک از این علائم نیازمند اقدام فوری پزشکی است.

وی با بیان اینکه تأخیر در درمان می‌تواند پیامدهای جبران‌ناپذیری به دنبال داشته باشد، تصریح کرد: برخی مسمومیت‌های ناشی از مواد مخدر حتی با درمان مناسب نیز کشنده هستند و علاوه بر تهدید جان بیمار، ممکن است آسیب‌های ماندگاری به اندام‌های حیاتی وارد کنند. نوع ماده، میزان مصرف و سرعت انتقال بیمار به مرکز درمانی در سرنوشت بیمار نقش تعیین‌کننده دارد.

مدیر نظارت و ارزیابی مواد و فرآورده‌های دارویی معاونت غذا و داروی دانشگاه علوم پزشکی همدان درباره اقدامات اولیه هنگام مواجهه با فرد مسموم، گفت: نخستین اقدام، تماس فوری با اورژانس ۱۱۵ است. تا رسیدن نیروهای امدادی، فرد باید به پهلو خوابانده شده تا از خفگی جلوگیری و از دادن هرگونه دارو، غذا یا نوشیدنی به بیمار خودداری شود.

وی بیان کرد: وادار کردن بیمار به استفراغ، به‌ویژه زمانی که بیش از چند دقیقه از مصرف دارو گذشته باشد، اقدامی نادرست است. همچنین قرار دادن بیمار زیر دوش آب سرد به دلیل احتمال افت دمای بدن و تشدید وضعیت عمومی، به هیچ عنوان توصیه نمی‌شود.

قربانی شهرت درباره درمان مسمومیت با متادون، اظهار کرد: بسته به وضعیت بیمار، اقدامات درمانی می‌تواند شامل اکسیژن‌تراپی، تزریق داروی پادزهر نالوکسان، شست‌وشوی معده، کنترل علائم حیاتی و در موارد شدید بستری در بخش مراقبت‌های ویژه باشد.

وی با تأکید بر رعایت اصول نگهداری متادون، خاطرنشان کرد: شربت متادون باید همواره در ظرف اصلی دارو و با برچسب مشخصات نگهداری شود و هرگز نباید داخل بطری‌های آب معدنی، نوشابه یا ظروف بدون برچسب ریخته شود. همچنین نگهداری این دارو در یخچال یا کنار سایر نوشیدنی‌ها بسیار خطرناک است، چراکه طعم شیرین شربت متادون ممکن است کودکان یا سایر اعضای خانواده را به اشتباه به مصرف آن ترغیب کند.

مدیر نظارت و ارزیابی مواد و فرآورده‌های دارویی دانشگاه علوم پزشکی همدان افزود: خانواده‌هایی که کودک خردسال دارند باید شربت متادون را در محل امن، دور از دسترس کودکان و در بسته‌بندی اصلی دارو نگهداری کنند. در صورت امکان نیز داروی مورد نیاز بیماران به‌صورت روزانه از مراکز درمان اعتیاد تحویل گرفته شود تا احتمال سوءمصرف یا بروز حوادث ناخواسته کاهش یابد.

وی همچنین با اشاره به خطر مصرف همزمان متادون و الکل، گفت: مصرف هرگونه نوشیدنی الکلی در طول درمان با متادون ممنوع است، چراکه می‌تواند اثر سرکوب‌کنندگی این دارو بر دستگاه تنفس را تشدید کرده و خطر مسمومیت را افزایش دهد.

قربانی شهرت از بیماران و خانواده‌های آنان خواست علائم مسمومیت با متادون را به‌خوبی بشناسند و گفت: آگاهی خانواده‌ها، نگهداری صحیح دارو و مراجعه سریع به مراکز درمانی در صورت مشاهده علائم، مهم‌ترین عوامل پیشگیری از بروز حوادث ناگوار و مرگ‌های قابل پیشگیری ناشی از مسمومیت با متادون است.